Voor een elektrische keuring volgens het AREI (Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties) is een correct en volledig elektrisch dossier essentieel. In deze blog bekijken we welke onderdelen verplicht zijn, met focus op residentiële woningen.
Verschillende types elektrische dossiers
Voor we in detail gaan, is het belangrijk om een onderscheid te maken tussen de verschillende soorten installaties:
- Residentiële woningen
- Openbare ruimtes en publieke plaatsen
- Bedrijfsruimten
In dit artikel beperken we ons tot het elektrisch dossier van een residentiële woning.
Verplichte schema’s: vaak de oorzaak van een afkeuring
Bij een negatief keuringsverslag komt het opvallend vaak voor dat één van de volgende schema’s ontbreekt:
- ééndraadschema
- situatieschema
Het ontbreken van slechts één van deze twee is al voldoende om een installatie af te keuren.
Wat is een ééndraadschema?
Een ééndraadschema is een schematische voorstelling van de volledige elektrische installatie. Alle stroombanen worden weergegeven met lijnen en symbolen die de verschillende componenten voorstellen.
Elke lijn staat voor een kabelverbinding tussen componenten, waardoor je in één oogopslag ziet hoe de installatie is opgebouwd.
Wat kan je aflezen uit een ééndraadschema?
- Op welke stroomkring een component is aangesloten
- Hoe de installatie logisch is opgebouwd
- Welke beveiligingen aanwezig zijn
- Hoe schakelingen verlopen (zowel in de kast als in de woning)
Elke stroomkring krijgt een letter (bijvoorbeeld A, B, C), en elke aftakking of component een nummer. Een stopcontact op de derde aftakking van kring B krijgt bijvoorbeeld de unieke code B3.
Deze structuur maakt het mogelijk om snel fouten op te sporen en gericht delen van de installatie spanningsloos te maken zonder alles uit te schakelen.
Wat is een situatieschema?
Een situatieschema is een visuele aanvulling op het ééndraadschema. Hierop worden alle elektrische componenten weergegeven op een grondplan van de woning.
Denk aan:
- stopcontacten
- schakelaars
- verlichtingspunten
- aftakdozen
- toestellen
- verdeelkasten
Bij elk element wordt dezelfde identificatie vermeld als op het ééndraadschema (zoals B3), waardoor beide schema’s perfect op elkaar aansluiten.
Belangrijke, vaak vergeten elementen
Naast de klassieke componenten moeten ook volgende zaken duidelijk aangeduid worden:
- locatie van de tellerkast
- positie van de verdeelkast(en)
- aardingsonderbreker
Deze worden in de praktijk nog te vaak vergeten, met opmerkingen bij de keuring als gevolg.
De wisselwerking tussen beide schema’s
Het ééndraadschema en het situatieschema vullen elkaar aan. Samen zorgen ze ervoor dat een installatie volledig en eenduidig “gelezen” kan worden — zowel door de installateur als door de keuringsorganisme.
Zijn er nog bijkomende schema’s nodig?
In bepaalde situaties kunnen extra schema’s gevraagd worden, vooral bij complexere installaties met meerdere verdeelkasten.
Kabeltracé
Een kabeltracé geeft weer hoe kabels doorheen de woning (of tussen gebouwen) lopen. Dit gebeurt op een grondplan.
Hierop kan je onder andere aanduiden:
- het verloop van de bekabeling
- verbindingen tussen verdeelkasten
- aardingsverbindingen
Blokschema
Een blokschema toont dezelfde informatie, maar dan in een verticale doorsnede van het gebouw (per verdieping). Dit is vooral nuttig bij meerlaagse woningen.
Praktische aanpak met software
Wanneer je werkt met software zoals Schematicals, kan je een groot deel van dit werk automatiseren.
Zo kan je:
- automatisch een kabeltracé en blokschema laten genereren
- verbindingen tussen verdeelkasten visueel maken
- nadien eenvoudig extra details toevoegen, zoals aardingsverbindingen
Voor het automatisch opbouwen van een kabeltracé zijn enkele extra gegevens nodig, zoals:
- in welk gebouw de verdeelkast zich bevindt
- op welke verdieping deze geplaatst is
Conclusie
Een volledig elektrisch dossier is meer dan een formaliteit — het is een essentieel onderdeel van een veilige en conforme installatie.
Door minstens een correct ééndraadschema en situatieschema op te stellen, en waar nodig aan te vullen met een kabeltracé of blokschema, vermijd je problemen bij de keuring en zorg je voor een duidelijke documentatie van de installatie.
Werk je regelmatig elektrische schema’s uit? Dan is een gestructureerde aanpak — eventueel ondersteund door software — geen luxe, maar een noodzaak.